ਨਿਊਜ਼ ਡੈਸਕ: ਫਲਾਈਦੁਬਈ ਦੀ ਦੁਬਈ ਤੋਂ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਤੇਲ ਅਵੀਵ ਜਾ ਰਹੀ ਫਲਾਈਟ ਵਿੱਚ ਉਸ ਵੇਲੇ ਹਫੜਾ-ਦਫੜੀ ਮਚ ਗਈ, ਜਦੋਂ ਉਡਾਣ ਦੌਰਾਨ ਕੋ-ਪਾਇਲਟ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਪਾਇਲਟ ਕੈਪਟਨ ਸਮਿਤ ਮੱਛਰ ‘ਤੇ ਚਾਕੂ ਨਾਲ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਕੈਪਟਨ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋ ਗਏ। ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ ਚਾਰ ਪਾਇਲਟ ਮੌਜੂਦ ਸਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਗੰਭੀਰ ਸਥਿਤੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲ ਗਿਆ।
ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੈਪਟਨ ਸਮਿਤ ਮੱਛਰ ਨੇ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਾਕਪਿਟ ਦਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਖੋਲ੍ਹਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਦੋ ਹੋਰ ਪਾਇਲਟ ਕਾਕਪਿਟ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜਹਾਜ਼ ਦੀ ਕਮਾਨ ਸੰਭਾਲ ਲਈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੋਇੰਗ 737 ਮੈਕਸ 8 ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਵਿੱਚ ਉਤਾਰਿਆ ਗਿਆ।
ਕੁਝ ਸਕਿੰਟਾਂ ਦੀ ਦੇਰੀ ਨਾਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਸੀ ਵੱਡਾ ਹਾਦਸਾ
ਏਵੀਏਸ਼ਨ ਸਿਕਿਊਰਿਟੀ ਮਾਹਿਰ ਮੁਤਾਬਕ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਵਿੱਚ ਜੇਕਰ ਲਗਭਗ 5 ਸਕਿੰਟ ਹੋਰ ਲੱਗ ਜਾਂਦੇ ਤਾਂ ਸਥਿਤੀ ਹੋਰ ਗੰਭੀਰ ਹੋ ਸਕਦੀ ਸੀ। ਮਾਹਿਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਹਾਜ਼ ਲਗਭਗ 17 ਹਜ਼ਾਰ ਫੁੱਟ ਹੇਠਾਂ ਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੂੰ ਮੁੜ ਉੱਪਰ ਲਿਆਉਣਾ ਅਤੇ ਹਾਦਸੇ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣਾ ਸੰਭਵ ਨਾ ਰਹਿੰਦਾ।
ਇਸ ਘਟਨਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਵਾਲ ਇਹ ਉੱਠਿਆ ਕਿ ਸਾਢੇ ਤਿੰਨ ਘੰਟੇ ਦੀ ਇਸ ਫਲਾਈਟ ਵਿੱਚ ਆਖ਼ਰ ਦੋ ਵਾਧੂ ਪਾਇਲਟ ਕਿਉਂ ਮੌਜੂਦ ਸਨ?
ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ 4 ਪਾਇਲਟ ਹੋਣ ਦੀ ਕੀ ਸੀ ਵਜ੍ਹਾ?
ਰਿਟਾਇਰਡ ਏਅਰਲਾਈਨ ਕੈਪਟਨ ਅਤੇ ਏਵੀਏਸ਼ਨ ਸੇਫਟੀ ਸਲਾਹਕਾਰ ਜੌਨ ਕੌਕਸ ਮੁਤਾਬਕ ਛੋਟੀ ਫਲਾਈਟ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਬੈਕਅੱਪ ਲਈ ਵਾਧੂ ਪਾਇਲਟ ਬਿਠਾਉਣਾ ਆਮ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਪਾਇਲਟਾਂ ਦੀ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਅਤੇ ਤਨਖਾਹ ‘ਤੇ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦਾ ਕਾਫ਼ੀ ਖਰਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਲੋੜ ਮੁਤਾਬਕ ਹੀ ਕਰਿਊ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜੌਨ ਕੌਕਸ ਮੁਤਾਬਕ ਪਹਿਲੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਦੋਵੇਂ ਵਾਧੂ ਪਾਇਲਟ ਆਪਣੀ ਅਗਲੀ ਫਲਾਈਟ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੀ ਥਾਂ ‘ਤੇ ਭੇਜੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹੋਣ। ਏਵੀਏਸ਼ਨ ਇੰਡਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ‘ਡੈੱਡਹੈਡਿੰਗ’ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਫਲਾਈਦੁਬਈ ਨੇ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਵਾਧੂ ਪਾਇਲਟ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਡਿਊਟੀ ‘ਤੇ ਤਾਇਨਾਤ ਕਰਿਊ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸਨ। ਅਜਿਹੇ ਪਾਇਲਟ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਕੰਮ ਤਹਿਤ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਡਿਊਟੀ ‘ਤੇ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਾਪਸੀ ਦੀ ਫਲਾਈਟ ਲਈ ਵੀ ਭੇਜੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਸਨ
ਏਵੀਏਸ਼ਨ ਮਾਹਿਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਦੂਜੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਇਹ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਕਿ ਤੇਲ ਅਵੀਵ ਤੋਂ ਦੁਬਈ ਵਾਪਸ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਫਲਾਈਟ ਲਈ ਨਵੇਂ ਕਰਿਊ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋਵੇ।
ਪਾਇਲਟ ਦੀ ਡਿਊਟੀ ਸਿਰਫ਼ ਜਹਾਜ਼ ਉਡਾਉਣ ਦੇ ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਗਿਣੀ ਜਾਂਦੀ। ਏਅਰਪੋਰਟ ਪਹੁੰਚਣ ਤੋਂ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਡਿਊਟੀ ਟਾਈਮ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਦੇਰੀ ਜਾਂ ਲੰਬੇ ਰੂਟ ਕਾਰਨ ਪਾਇਲਟ ਆਪਣੀ ਕਾਨੂੰਨੀ ਡਿਊਟੀ ਸੀਮਾ ਪੂਰੀ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਉਹ ਅੱਗੇ ਜਹਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਉਡਾ ਸਕਦੇ। ਇਸਨੂੰ ‘ਟਾਈਮਿੰਗ ਆਊਟ’ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਫਲਾਈਦੁਬਈ ਨੇ ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਸ ਖ਼ਾਸ ਫਲਾਈਟ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਧੂ ਪਾਇਲਟਾਂ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਮਾਹਿਰਾਂ ਨੇ ਕੈਪਟਨ ਅਤੇ ਕਰਿਊ ਦੀ ਕੀਤੀ ਤਾਰੀਫ਼
ਰਿਟਾਇਰਡ ਕੈਪਟਨ ਰਿਚਰਡ ਲੇਵੀ ਨੇ ਇਸ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਦੌਰਾਨ ਕਰਿਊ ਅਤੇ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਦੀ ਤਾਰੀਫ਼ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਕੈਪਟਨ ਸਮਿਤ ਮੱਛਰ ਵੱਲੋਂ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਾਕਪਿਟ ਦਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਖੋਲ੍ਹ ਪਾਉਣਾ ਅਤੇ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਸਿਗਨਲ ਭੇਜਣਾ ਬੇਹੱਦ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੀ।
ਲੇਵੀ ਮੁਤਾਬਕ, ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਉਸ ਦਾ ਉਡਾਣ ਭਰਨ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਬਣਿਆ ਰਹਿਣਾ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗੱਲ ਸੀ। ਇੰਨੀ ਗੰਭੀਰ ਸਥਿਤੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਹਾਜ਼ ਦਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਉੱਡਦੇ ਰਹਿਣਾ ਇੱਕ ਅਸਾਧਾਰਣ ਘਟਨਾ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ।

