ਨਿਊਜ਼ ਡੈਸਕ: ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮੀ ਭੂਟਾਨ ਦੇ ਗਾਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਸ਼ਿੰਤਾਫੂ ਝੀਲ ਵਿਖੇ ‘ਗਲੇਸ਼ੀਅਲ ਝੀਲ ਦੇ ਟੁੱਟਣ ਕਾਰਨ ਆਈ ਹੜ੍ਹ ਦੀ ਸਥਿਤੀ’ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਜਿਸ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਅਤੇ ਅਸਾਮ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸਿਆਂ ਲਈ ਅਚਾਨਕ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਹੜ੍ਹਾਂ (flash floods) ਦੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਘਟਨਾ ਵੀਰਵਾਰ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਵਾਪਰੀ। ਇਸ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ, ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਪੂਰੇ ਉੱਤਰੀ ਬੰਗਾਲ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ‘ਹਾਈ ਅਲਰਟ’ ‘ਤੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਤਿਆਰੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ।
ਮੋ ਚੂ ਨਦੀ ਦੇ ਉਦਗਮ ਸਥਾਨ ‘ਤੇ ਸਥਿਤ ਸ਼ਿੰਤਾਫੂ ਝੀਲ ਨੂੰ ਭੂਟਾਨ ਦੀਆਂ 17 ਸੰਭਾਵੀ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹਿਮਨਦੀ ਝੀਲਾਂ (glacial lakes) ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, 26 ਅਗਸਤ 2021 ਨੂੰ, ਇੱਕ ਭਿਆਨਕ ਹੜ੍ਹ ਨੇ ‘ਗਾਸਾ ਤਸਾਚੂ’ (Gasa Tsachu) ਨੂੰ ਵੀ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਰੋੜ੍ਹ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿਨਾਰਿਆਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਵਹਿ ਰਹੀ ਮੋ ਚੂ ਨਦੀ ਨੇ ਆਪਣਾ ਰਾਹ ਬਦਲ ਲਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਦੇ ਚਸ਼ਮਿਆਂ ਵੱਲ ਵਹਿਣ ਲੱਗੀ ਸੀ।
ਸੰਕੋਸ਼ ਨਦੀ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀਆਂ ਸਹਾਇਕ ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਕੰਢਿਆਂ ‘ਤੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਜਾਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਦਾਰਜੀਲਿੰਗ ਦੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ, ਤਰਾਈ ਅਤੇ ਡੂਆਰਸ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਵਸਨੀਕਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਹੜ੍ਹ ਆਉਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਚੌਕਸ ਰਹਿਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਅਸਾਮ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਟਵਿੱਟਰ ਹੈਂਡਲ ਤੋਂ ਇੱਕ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, “ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਹਿਮੰਤ ਬਿਸਵਾ ਸਰਮਾ ਭੂਟਾਨ ਵਿੱਚ ਗਲੇਸ਼ੀਅਲ ਝੀਲ ਦੇ ਟੁੱਟਣ ਕਾਰਨ ਆਏ ਹੜ੍ਹ (GLOF) ਨਾਲ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਸਥਿਤੀ ‘ਤੇ ਨੇੜਿਓਂ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖ ਰਹੇ ਹਨ। ਧੁਬਰੀ ਦੇ ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ (DC) ਮੌਕੇ ‘ਤੇ ਮੌਜੂਦ ਹਨ ਅਤੇ ਹੇਠਲੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ‘ਤੇ ਪੈਣ ਵਾਲੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਨ।”
ਦਾਰਜੀਲਿੰਗ ਤੋਂ ਭਾਜਪਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਰਾਜੂ ਬਿਸਟਾ ਨੇ ‘ਐਕਸ’ (ਟਵਿੱਟਰ) ‘ਤੇ ਇੱਕ ਪੋਸਟ ਰਾਹੀਂ ਇਸ ਘਟਨਾ ਬਾਰੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਪੋਸਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, “ਭੂਟਾਨ ਦੇ ਲੇਮਥਾਂਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ‘ਗਲੇਸ਼ੀਅਲ ਝੀਲ ਦੇ ਟੁੱਟਣ ਨਾਲ ਆਇਆ ਹੜ੍ਹ’ (GLOF) ਵਾਪਰਿਆ ਹੈ। ਝੀਲ ਦਾ ਪਾਣੀ ‘ਮੋ ਚੂ’ ਨਦੀ ਰਾਹੀਂ ‘ਸੰਕੋਸ਼’ ਨਦੀ ਵੱਲ ਵਹਿ ਰਿਹਾ ਹੈ।”
ਹੜ੍ਹ ਦਾ ਪਾਣੀ ਹੁਣ ਕਾਬੇਸਾ ਗੇਵੋਗ (Kabesa Gewog) ਦੇ ਸ਼੍ਰੀਗਾਂਗ ਇਲਾਕੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਪੁਨਾਖਾ ਡਜ਼ੋਂਗ (Punakha Dzong) ਤੋਂ ਲਗਭਗ ਅੱਠ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ। ਭੂਟਾਨ ਨੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਅਤੇ ਅਸਾਮ ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸੁਚੇਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਭੂਟਾਨ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ਨਾਲ ਲੱਗਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਚਾਨਕ ਹੜ੍ਹ (flash floods) ਆਉਣ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਹੈ। ਅਸਾਮ ਦਾ ਧੁਬਰੀ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਦਾਰਜੀਲਿੰਗ ਪਹਾੜੀ ਖੇਤਰ, ਅਲੀਪੁਰਦੁਆਰ ਅਤੇ ਜਲਪਾਈਗੁੜੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਖ਼ਤਰੇ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਕੂਚ ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਸੰਕੋਸ਼ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢਿਆਂ ‘ਤੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਚਿਤਾਵਨੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਨਦੀ ਉੱਤਰੀ ਭੂਟਾਨ ਤੋਂ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉੱਪਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਹਾਇਕ ਨਦੀਆਂ—’ਮੋ ਛੂ’ (Mo Chhu) ਅਤੇ ‘ਫੋ ਛੂ’ (Pho Chhu)—ਦੇ ਮਿਲਣ ਨਾਲ ਬਣਦੀ ਹੈ; ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅਸਾਮ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਹਮਪੁੱਤਰ ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਜਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
