ਨਵੀ ਦਿੱਲੀ : ਸਾਲ 2026 ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੂਰਜ ਗ੍ਰਹਿਣ ਅੱਜ ਯਾਨੀ ਕਿ ਮੰਗਲਵਾਰ 17 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ਲੱਗੇਗਾ। ਇਹ ਇੱਕ ਖਾਸ ਕਿਸਮ ਦਾ ਗ੍ਰਹਿਣ ਹੋਵੇਗਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਅੱਗ ਦੇ ਚੱਕਰ (Ring of Fire) ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 17 ਫਰਵਰੀ 2026 ਨੂੰ ਸੂਰਜ ਗ੍ਰਹਿਣ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦੁਪਹਿਰ 3 ਵਜ ਕੇ 26 ਮਿੰਟ ‘ਤੇ ਹੋਵੇਗੀ। ਸੂਰਜ ਗ੍ਰਹਿਣ ਦੀ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਿਆਦ 2 ਮਿੰਟ ਅਤੇ 20 ਸਕਿੰਟ ਹੋਵੇਗੀ।
ਸੂਰਜ ਗ੍ਰਹਿਣ ਦਾ ਸੂਤਕ ਸਵੇਰੇ 3 ਵਜ ਕੇ 26 ਮਿੰਟ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਸ਼ਾਮ 7 ਵਜ ਕੇ 57 ਮਿੰਟ ਤੱਕ ਰਹੇਗਾ। ਪਰ ਇਹ ਸੂਤਕ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮੰਨਣਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿਉਂਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰਹਿਣ ਦਿਖਾਈ ਨਹੀਂ ਦੇਵੇਗਾ। ਧਾਰਮਿਕ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਸੂਰਜ ਗ੍ਰਹਿਣ ਦੇ ਸਮੇਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸ਼ੁਭ ਅਤੇ ਮੰਗਲੀਕ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ।
ਇਸ ਗ੍ਰਹਿਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਨਜ਼ਾਰਾ ਅੰਟਾਰਕਟਿਕਾ ਵਿੱਚ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੇਗਾ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਉੱਥੇ ਸਥਿਤ ਕੋਨਕੋਰਡੀਆ ਅਤੇ ਮਿਰਨੀ ਖੋਜ ਕੇਂਦਰਾਂ (research centers) ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ। ਇਹ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅੰਸ਼ਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਦੇਵੇਗਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤਨਜ਼ਾਨੀਆ, ਜ਼ੈਂਬੀਆ, ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਬਾਬਵੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਅੰਸ਼ਕ ਗ੍ਰਹਿਣ ਦੱਖਣੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸਿਆਂ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਅਰਜਨਟੀਨਾ ਅਤੇ ਚਿਲੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦਿਖਾਈ ਦੇਵੇਗਾ।
ਦੱਸ ਦਈਏ ਕਿ ਅੱਜ ਵਲਿਆਕਾਰ ਸੂਰਜ ਗ੍ਰਹਿਣ (Annular Solar Eclipse) ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਪੂਰਨ ਸੂਰਜ ਗ੍ਰਹਿਣ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਚੰਦਰਮਾ ਦਾ ਪਰਛਾਵਾਂ ਸੂਰਜ ਦੇ 100% ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਢੱਕੇਗਾ, ਸਗੋਂ ਸਿਰਫ 96.3% ਹਿੱਸਾ ਹੀ ਢੱਕੇਗਾ। ਵਲਿਆਕਾਰ ਅਵਸਥਾ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਚੰਦਰਮਾ ਦਾ ਪਰਛਾਵਾਂ ਸੂਰਜ ਦੇ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਇੱਕ ਚੱਕਰ ਵਰਗੀ (ring-shaped) ਆਕ੍ਰਿਤੀ ਬਣਾਏਗਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਦੇਖਣ ‘ਤੇ ਸੂਰਜ ਅੱਗ ਦੀ ਚਮਕਦੀ ਅੰਗੂਠੀ (Ring of Fire) ਵਰਗਾ ਦਿਖਾਈ ਦੇਵੇਗਾ।
ਦੱਸ ਦਈਏ ਖਗੋਲ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਇਸਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਨਿਰੀਖਣ ਕੇਂਦਰਾਂ ਅਤੇ ਪੁਲਾੜ ਏਜੰਸੀਆਂ ਦੇ ਲਾਈਵ ਸਟ੍ਰੀਮ ਅਤੇ ਵੀਡੀਓ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਰਾਹੀਂ ਦੇਖ ਸਕਣਗੇ। ਸਾਲ 2026 ਦੇ ਇਸ ਪਹਿਲੇ ਸੂਰਜ ਗ੍ਰਹਿਣ ਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਅਤੇ ਖਗੋਲ ਵਿਗਿਆਨ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੌਕਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਰਿੰਗ ਆਫ਼ ਫਾਇਰ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਹਿੱਸਿਆਂ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਹੋਵੇਗਾ, ਇਹ ਘਟਨਾ ਸਾਨੂੰ ਸਾਡੇ ਸੂਰਜੀ ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤ ਦੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸੰਤੁਲਨ ਦੀ ਯਾਦ ਦਿਵਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਧਰਤੀ, ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਚੰਦਰਮਾ ਦਾ ਇਹ ਦੁਰਲੱਭ ਮੇਲ ਹਰ ਵਾਰ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦੀ ਵਿਸ਼ਾਲਤਾ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰਤਾ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਸਿਰੇ ਤੋਂ ਸਮਝਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
